Ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε την ιδιοκατοίκηση «σύμβολο υγείας, σταθερότητας και οικονομικής δύναμης» και υποστήριξε ότι η σημερινή αγορά ακινήτων λειτουργεί εις βάρος των πολιτών. Όπως είπε, μεγάλοι θεσμικοί επενδυτές και επενδυτικά κεφάλαια έχουν συμβάλει στην εκτόξευση των τιμών, αγοράζοντας μαζικά κατοικίες για επενδυτικούς σκοπούς.
«Τα σπίτια είναι για να ζουν άνθρωποι, όχι για να αποθηκεύονται από εταιρείες», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι πολλοί Αμερικανοί αδυνατούν πλέον να αγοράσουν σπίτι.
Περιορισμοί στους θεσμικούς επενδυτές
Ο Τραμπ ανακοίνωσε εκτελεστικό διάταγμα που στοχεύει στον περιορισμό της αγοράς μονοκατοικιών από μεγάλους επενδυτές, όπως hedge funds και εταιρείες επενδύσεων σε ακίνητα. Το μέτρο θα αφορά μελλοντικές αγορές και δεν προβλέπει την πώληση κατοικιών που ήδη βρίσκονται στην κατοχή τους, ενώ για να εφαρμοστεί θα απαιτηθεί έγκριση από το Κογκρέσο.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι το σχέδιο αφήνει εκτός τις νεόδμητες κατοικίες, κάτι που θα μπορούσε να επιτρέψει στους επενδυτές να στραφούν σε μεγάλης κλίμακας συγκροτήματα κατοικιών προς ενοικίαση. Παράλληλα, τονίζουν ότι οι υψηλές τιμές δεν οφείλονται μόνο στους επενδυτές, αλλά και σε χρόνιες ελλείψεις προσφοράς, περιορισμούς στην πολεοδομία και στο αυξημένο κόστος δανεισμού.
Σύμφωνα με στοιχεία, οι μεγάλοι επενδυτές κατέχουν περίπου το 1% του συνόλου των μονοκατοικιών στις ΗΠΑ. Ωστόσο, έρευνες δείχνουν ότι ακόμη και μικρά ποσοστά επενδυτικής παρουσίας σε τοπικές αγορές μπορούν να αυξήσουν αισθητά τις τιμές, ιδίως σε περιοχές με ήδη περιορισμένη προσφορά.
Εκπρόσωποι οργανώσεων στέγασης σημειώνουν ότι τα μέτρα της κυβέρνησης Τραμπ δεν αντιμετωπίζουν επαρκώς το βασικό πρόβλημα: την έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών. Επιπλέον, επισημαίνουν ότι οι αυξημένοι δασμοί σε εισαγόμενα οικοδομικά υλικά και οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού στον κατασκευαστικό τομέα έχουν αυξήσει το κόστος ανέγερσης νέων κατοικιών.
Στεγαστικά δάνεια και επιτόκια
Ο Τραμπ υποστήριξε ότι οι πολιτικές του έχουν ήδη αποδώσει, αναφέροντας ότι τα επιτόκια στεγαστικών δανείων έχουν υποχωρήσει σε χαμηλό τριετίας, μετά την απόφαση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης να αγοράσει στεγαστικά ομόλογα ύψους 200 δισ. δολαρίων.
Παραδέχθηκε, ωστόσο, ότι περαιτέρω παρεμβάσεις θα μπορούσαν να αυξήσουν υπερβολικά τη ζήτηση και να οδηγήσουν σε νέες αυξήσεις τιμών, τονίζοντας ότι δεν θέλει να διαταράξει την αγορά εις βάρος των υφιστάμενων ιδιοκτητών.
Οικονομικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η πτώση των επιτοκίων βοηθά την προσιτότητα της στέγασης, αλλά από μόνη της δεν αρκεί, καθώς ενδέχεται να φέρει περισσότερους αγοραστές σε μια αγορά με περιορισμένη προσφορά.
Πλαφόν στα επιτόκια πιστωτικών καρτών
Τέλος, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε σχέδιο για την επιβολή ανώτατου ορίου 10% στα επιτόκια των πιστωτικών καρτών για διάστημα ενός έτους. Όπως είπε, το μέτρο θα βοηθήσει νοικοκυριά με υψηλό χρέος να εξοικονομήσουν χρήματα και να μπορέσουν να συγκεντρώσουν κεφάλαιο για προκαταβολή αγοράς κατοικίας.
Οι τράπεζες αντιδρούν στο μέτρο, προειδοποιώντας ότι ενδέχεται να περιοριστεί η πρόσβαση σε πιστώσεις και να αυξηθούν οι εναλλακτικές, πιο ριψοκίνδυνες μορφές δανεισμού.
Συνολικά, οι εξαγγελίες Τραμπ στο Νταβός έδωσαν το στίγμα της κυβερνητικής πολιτικής για τη στέγαση, ωστόσο ειδικοί τονίζουν ότι χωρίς ουσιαστική αύξηση της προσφοράς κατοικιών, το πρόβλημα της προσιτής στέγης στις ΗΠΑ δύσκολα θα επιλυθεί.
