Τι αλλάζει στον φόρο των ελεύθερων επαγγελματιών

Οι παρεμβάσεις ξεκινούν από τα εισοδήματα του 2026 και ολοκληρώνονται το 2028, με νέα φορολογική κλίμακα, κατάργηση δύο προσαυξήσεων του τεκμαρτού και μείωση της προκαταβολής φόρου.

Οι αλλαγές σύμφωνα με τα κυβερνητικά στελέχη θα μειώσουν αισθητά τον τελικό λογαριασμό της εφορίας για σημαντικό αριθμό ελεύθερων επαγγελματιών, με τις μεγαλύτερες ελαφρύνσεις να αναμένονται για όσους μέχρι σήμερα επιβαρύνονταν από τις πρόσθετες προσαυξήσεις του τεκμαρτού εισοδήματος.

Νέα κλίμακα από τα εισοδήματα του 2026

Η πρώτη αλλαγή αφορά τη φορολογική κλίμακα. Για εισοδήματα από επιχειρηματική δραστηριότητα, ο συντελεστής στο κλιμάκιο από 10.001 έως 20.000 ευρώ μειώνεται από 22% σε 20% για φορολογούμενο χωρίς παιδιά, στο 18% με ένα παιδί, στο 16% με δύο και στο 9% με τρία παιδιά.

Στο κλιμάκιο 20.001-30.000 ευρώ ο βασικός συντελεστής υποχωρεί από 28% σε 26%, ενώ για τέσσερα παιδιά διαμορφώνεται στο 18%. Για εισόδημα 30.001-40.000 ευρώ ο συντελεστής μειώνεται από 36% σε 34%, ενώ δημιουργείται νέο κλιμάκιο 40.001-60.000 ευρώ με συντελεστή 39%, αντί του 44% που ίσχυε για το σύνολο του εισοδήματος άνω των 40.000 ευρώ.

Ιδιαίτερα ευνοϊκό είναι το καθεστώς για τους νεότερους επαγγελματίες. Για ηλικίες έως 25 ετών μηδενίζονται οι συντελεστές για τα πρώτα 20.000 ευρώ εισοδήματος, ενώ για ηλικίες 26 έως 30 ετών ο συντελεστής στο τμήμα από 10.001 έως 20.000 ευρώ περιορίζεται στο 9%.

Τι αλλάζει στο τεκμαρτό εισόδημα

Η δεύτερη και για ορισμένους επαγγελματίες σημαντικότερη παρέμβαση αφορά το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα.

Η κυβέρνηση δεν καταργεί τον μηχανισμό. Διατηρείται ως βάση το εισόδημα που συνδέεται με τον κατώτατο μισθό και προσαυξάνεται ανάλογα με τα χρόνια άσκησης της δραστηριότητας.

Καταργούνται, όμως, οι δύο πρόσθετες προσαυξήσεις που μπορούσαν να αυξήσουν σημαντικά το τεκμαρτό εισόδημα: το 10% επί του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας και το 5% επί της διαφοράς του τζίρου μιας επιχείρησης από τον μέσο τζίρο του αντίστοιχου ΚΑΔ.

Η αλλαγή έχει ιδιαίτερη σημασία για ατομικές επιχειρήσεις με προσωπικό και υψηλό κύκλο εργασιών, οι οποίες μπορούσαν να φορολογούνται για εισόδημα αισθητά υψηλότερο από τη βασική ελάχιστη τεκμαρτή βάση.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που παρουσιάστηκαν, από την παρέμβαση αναμένεται να ωφεληθούν περισσότεροι από 155.000 ελεύθεροι επαγγελματίες, με δημοσιονομικό κόστος περίπου 170 εκατ. ευρώ.

Το εύρος της αλλαγής αποτυπώθηκε και στη συνέντευξη Τύπου του οικονομικού επιτελείου. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, περίπου 18.000 επαγγελματίες εκτιμάται ότι θα έχουν όφελος της τάξης των 1.000 ευρώ, 11.000 περίπου 1.500 ευρώ, 6.500 περίπου 2.000 ευρώ και 4.600 περίπου 2.500 ευρώ.

Σε περίπου 5.000 περιπτώσεις, η ελάφρυνση μπορεί να προσεγγίσει ακόμη και τις 4.000 ευρώ.

Παράλληλα διευρύνεται η έκπτωση 50% στο τεκμαρτό εισόδημα για επαγγελματίες μικρών οικισμών, ενώ προβλέπεται ειδική διόρθωση για τους εκμεταλλευτές ταξί, ώστε το τεκμήριο να υπολογίζεται με βάση το πραγματικό ποσοστό ιδιοκτησίας του οχήματος.

Από 55% στο 50% η προκαταβολή

Η τρίτη παρέμβαση έρχεται έναν χρόνο αργότερα και αφορά την προκαταβολή φόρου.

Από το φορολογικό έτος 2027, δηλαδή στις δηλώσεις που θα υποβληθούν το 2028, η προκαταβολή φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις μειώνεται από 55% σε 50%.

Η συγκεκριμένη αλλαγή δεν μειώνει τον φόρο που αναλογεί στα κέρδη, αλλά περιορίζει την άμεση ταμειακή επιβάρυνση του επαγγελματία, καθώς μικρότερο ποσό θα προκαταβάλλεται έναντι της επόμενης χρήσης.